Henk Jan: 'Rijden met je buik' • Dressuur Magazine Ga naar hoofdinhoud

Henk Jan: ‘Rijden met je buik’

Foto: Ellen Pitlo

Wat zou er door de sporters zijn heengegaan in dat grote lege Olympisch stadion de afgelopen dagen. Geen publiek, maar wel het besef dat de hele wereld meekijkt, terwijl de camera haarscherp inzoomt. Ik denk vast niet dat deze ruiters en amazones zaten te denken aan de hulpen die ze moesten geven: “een beetje meer buitenbeen, halve ophouding, stelling rechts…” Het rijden is, net zoals bij ons fietsen, helemaal in hun systeem ingebakken. De hulpen komen onwillekeurig als een reactie op het paard en de omstandigheden.

In mijn lessen probeer ik mijn leerlingen ook “uit hun hoofd” te krijgen en te laten rijden met hun gevoel: rijden met je buik. Dat klinkt gemakkelijk, maar voordat je deze gedachten kunt loslaten moet je beschikken over de kennis van de rijtheorie. Alleen als je weet wat je doen moet, kan je de kennis loslaten. Daarom hecht ik er aan om mijn leerlingen de rijkunstige theorie uitgebreid uit te leggen, zodat ze begrijpen wat ze doen. Vervolgens probeer ik ze die gedachten weer te ontnemen en ze te laten concentreren op hun gevoel. Wat gebeurt er eigenlijk onder je. Hoe reageert je paard op jouw hulpen en op prikkels van buiten. Waar ervaar je spanning.

In ons moderne leven is vrijwel alles meetbaar. Het is niet “begin van de ochtend”, maar 09.39 uur precies. Kijk maar op je telefoon. Dat is schijnbare nauwkeurigheid. Het besef dat je op de seconde weet hoe laat het is brengt je niets verder. De introductie van meetapparatuur bij het trainen heeft deze valkuil van schijnzekerheid ook in zich. Ik geef geen halve ophouding, maar ik verhoog mijn teugeldruk links met 50%, gedurende 2,5 seconde. Waar blijft je gevoel!? Je laat de feedback van je app de plaats innemen van je buik.

Onzekerheid is de oorzaak van de introductie van dit soort hulpmiddelen. Je denkt dat je het wel kan voelen, maar je weet het niet zeker en je durft je er niet aan over te geven. Net zoals in je leven naast het paardrijden wil je alles meetbaar en controleerbaar maken. Maar dat is juist waarom we paardrijden. Het maakt ons los van de rationele wereld. De wereld van volle agenda’s, tentamencijfers, beurskoersen. Leg die mobiele telefoon eens weg en ga je concentreren op je innerlijke processen. Op je ademhaling, je spierspanning en het ritme van je paard. Net als in een dans probeer je één te worden met je paard. Een stortvloed van “objectieve data” van elektronische hulpmiddelen verhindert dat proces.

Je brein is in staat snelle berekeningen te maken, maar je gevoel (buik) is vele malen sneller en meer geavanceerd. Op je paard ben je afhankelijk van de rekencapaciteit die besloten is in je onbewuste brein. De feedback vanuit dit deel van je beslissingscentrum komt naar je toe voordat je er van bewust bent. Maar je moet dat wel toelaten, die onzichtbare stuurman, en niet blijven luisteren naar de rationele stem in je hoofd die een spervuur van aanwijzingen op je loslaat. In het begin zal je er onzeker van worden en gauw weer terugvallen op je verstand, maar na verloop van tijd blijkt dat je onbewust de goede hulpen gaf en dat die hulpen veel beter afgestemd zijn op je paard dan de verstandelijke hulpen. Dat is de eerste stap naar de harmonie waar je naar streeft met je paard en ook de eerste stap om te groeien naar een mooiere uitvoering van de oefeningen, zodat je hulpen vrijwel onzichtbaar worden en het paard zelfstandig en ongedwongen de oefeningen uitvoert, net zoals de winnende combinaties in de Olympische ring.

Om je te helpen met het “indalen” hebben wij op 28 augustus in Dalfsen een workshop Tai Chi voor Ruiters georganiseerd. Tijdens deze workshop geeft wereldkampioen Tai Chi, Arnout Ruitenberg, aanwijzingen om je onbewuste spierspanning los te laten en waar te nemen hoe jouw lichaam beweegt. Om in Taoistische termen te spreken: je leert van Yang (denken) naar Yin (voelen) te gaan, zodat je in harmonie met je paard komt en slechts de noodzakelijke hulpen hoeft te geven.

Henk Jan Vroom

Henk Jan Vroom (1962) is dressuurinstructeur en runt samen met zijn echtgenote Angelique Vroom een stal in Dalfsen. Ze richten zich op instructie en training van eigen wedstrijdpaarden en paarden voor klanten. Hier stelt Henk Jan zich wat uitgebreider aan jullie voor!

Eén reactie op “Henk Jan: ‘Rijden met je buik’

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Lees ook