Tempocontrole: zelf de regie houden • Dressuur Magazine
Artikelen
Foto: www.arnd.nl

Het is makkelijker gezegd dan gedaan: tijdens het rijden controle houden over het tempo waarin je paard loopt. Dat weet ook dressuuramazone Dinja van Liere. Zij ziet dat veel ruiters hierin nog een grote slag kunnen maken. “Zelfs voor topruiters is volledige tempocontrole niet snel weggelegd, want het kan altijd nóg beter, met nog kleinere tempoverschillen en minder hulpen.”

Geen kip zonder kop

“Tempocontrole is iets waar je elke dag, met ieder paard mee bezig bent”, begint Dinja van Liere haar uitleg over dit belangrijke aspect van paardrijden. “Dat begint al bij een jong, groen paard. Die kan nog erg onstuimig en speels zijn, dus dan is het zeker fijn als je hem een beetje in het tempo kunt laten lopen dat jij wilt. Want daardoor heb je in het geheel ook meer controle over je paard. In het begin ben je al blij als hij in arbeidsdraf blijft, later wil je ook in de gang zelf steeds meer controle over het tempo. Dat wil zeggen dat jij bepaalt of hij wat harder gaat, of juist wat zachter.” Dat is nog best lastig voor veel mensen, merkt Dinja als ze lessen of clinics geeft. “Is het tempo écht van de ruiter, of bepaalt het paard voornamelijk hoe hard je gaat? Vaak blijkt dat laatste het geval”, lacht ze.

Jonge paarden

Hoe zorg je er nu voor dat je meer tempocontrole krijgt? “In elk geval niet door als een kip zonder kop door de bak te rijden”, aldus Dinja. “Dat zie ik best vaak: ruiters gaan draven en rijden vervolgens tien rondjes lang over de hoefslag in de rondte. Ze denken dan dat ze heel druk zijn, maar eigenlijk gebeurt er niets. Het is juist belangrijk om het paard bezig te houden en bewust bezig te zijn met tempocontrole. Daar wordt je rijden en ook het paard beter van. Bij een jong paard ben je al blij als je twee of drie keer naar voren en weer terug kunt schakelen in draf of galop, bij een meer ervaren paard kun je ook schakelen in oefeningen als schouderbinnenwaarts, een appuyement of zelfs in de passage.” Dinja schakelt bij groene paarden vooral in draf en galop. “De stap is een lastige gang. Als je daarin te veel probeert te regelen, kan een jong paard juist slechter gaan stappen en dat wil je natuurlijk niet.”

De hulpen

“Er wordt vaak gezegd dat je een paard vanuit de zit kunt rijden. Dat klopt wel, maar om je paard goed te laten reageren op louter zithulpen, moet je echt heel goed kunnen rijden. Denk maar richting Grand Prix-niveau. Om goede zithulpen te geven, moet je heel veel balans en lichaamscontrole hebben. Bij de meeste mensen is dit niet het geval, daarom leer ik ruiters dat ze paarden met een kuithulp voorwaarts moeten laten gaan en met een teugelhulp terug. Consequent zijn is hierbij heel belangrijk: als je één keer een hulp geeft en het paard geeft geen reactie, kom je direct met een iets grotere hulp. Als het paard in het goede tempo loopt, doe je niets, om te voorkomen dat hij afstompt op je been. Hierbij is een stukje bewustwording van de ruiter belangrijk. Soms zie ik namelijk mensen hun paard een best wel grove beenhulp geven en als ik dan vraag waarom ze dat doen, hebben ze daar geen antwoord op. Als de ruiter al niet weet waarom hij dat doet, hoe moet het paard dan weten wat er wordt bedoeld?”

Terugschakelen

Het paard moet terugkomen in tempo op een ophouding met de teugel. Dinja: “Tijdens het rijden heb je een constante druk op de teugel. Deze kan per paard verschillen en lichter of zwaarder zijn. Op deze weerstand moet je paard nageven. De hulp om terug te komen in tempo is echt een ophouding: je sluit je hand en opent deze vervolgens weer. De ophouding moet echt kort zijn, want het paard moet tenslotte ook in een zo kort mogelijke tijd, oftewel in zo min mogelijk passen, terugkomen in tempo. Blijf niet trekken aan de teugels, want dan gaat het paard terugduwen. Als hij niet reageert, maak je een wat grotere ophouding. Wat ook goed helpt, is het paard terugnemen naar stap of stilzetten. Daarbij mag je best heel duidelijk zijn, liever een keer een felle ophouding dan een paard dat steeds blijft doordrammen en steeds botter voor je hulpen wordt.”

Dinja geeft een clinic over tempocontrole op Horse Event 2019. Wil je hier meer over weten, of kaartjes kopen? Kijk dan snel op https://horse-event.nl!

Bron: Dressuur.
Tekst: Marije Stomps

hrlijn

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.