Positieve effecten van haptotherapie op ruiters • Dressuur Magazine
Algemeen
Foto: Arnd Bronkhorst www.arnd.nl

Gisteren kon je hier in het kort lezen wat haptotherapie inhoudt en welke effecten een intensieve driedaagse begeleiding van ruiters door haptotherapeuten voor verschil kan maken voor een ruiter. Een van de resultaten van het onderzoek waarvoor de Nederlandse haptotherapeuten Bob Boot en Roel Klaassen vorig jaar naar Amerika afreisden, was dat ruiters al na drie dagen haptotherapeutische begeleiding positieve verschillen merkten.

Lichaamsbewustzijn

In het algemeen geeft haptotherapie je de mogelijkheid om in contact te komen met je natuurlijke vermogen om te voelen en met de mogelijkheden waarmee je bent geboren. De ruiters, die deelnamen aan het onderzoek met de hapotherapeuten, realiseerden zich bijna allemaal dat zij zich (weer) konden verbinden met hun emoties en gevoelens, daar waar die connectie om verschillende redenen was afgenomen of verdwenen. Een erg belangrijk en fundamenteel resultaat dat werd genoemd door de deelnemers was een toename in lichaamsbewustzijn.

Verbinding

Lichaamsbesef of lichaamsbewustzijn impliceert een verbinding met het lichaam als een instrument om te ervaren en te voelen. De ruiters werden zich ervan bewust waar en wanneer zij hun gevoelens afweerden of blokkeerden of waar en wanneer zij zich terugtrokken van wat zij konden voelen. Alle deelnemers noemden de ervaring dat zij hadden geleerd om gevoelens te accepteren in plaats van ze te bevechten. De ruiters realiseerden zich dat hun vermogen tot voelen een innerlijk kompas voor ze kan zijn. Zij leerden te luisteren naar hun lichamelijke sensaties en signalen zonder ze te beoordelen of te veroordelen, maar om ze te waarderen en ze op de juiste wijze te interpreteren. Het vertrouwen op hun gevoel nam toe wat resulteerde in een vermogen om trouw aan zichzelf te blijven: hoe beter je voelt, hoe beter je weet wie je bent, wat je patronen zijn en hoe meer je in staat bent om de voor jou juiste keuzes te maken. Geblokkeerde gevoelens kwamen los en werden erkend en verwerkt. Op deze manier spelen ze veel minder een negatieve rol in gedrag en functioneren in het dagelijks leven, zowel als in het paardrijden. Dit zijn mooie resultaten, maar het gevolg van slechts twee sessies. Een en ander zou een vervolg moeten krijgen om duurzame resultaten te boeken. Maar de ervaringen van de deelnemers zijn onmiskenbaar en gaf veel stof tot nadenken.

Instructeurs

De instructeurs merkten op dat de toename in zelfbewustzijn en vertrouwen onmiddellijk resulteerde in een toegenomen frustratietolerantie. De deelnemers bleken in hun ogen beter om te gaan met teleurstellingen, fouten en kritiek.

Groepsproces

Het was opvallend dat alle deelnemers zich meer open voelden. Niet alleen open naar hun eigen binnenwereld, zoals hierboven beschreven. Er ontstond meer openheid naar elkaar en naar de wereld om hun heen. Er werd door een groot aantal deelnemers aangegeven dat er een zekere opmerkzaamheid ontstond die prettig was. Het afgesloten zijn in de eigen wereld maakte plaats voor verbondenheid met
de wereld, waardoor er ontspanning en flexibiliteit voelbaar werd. Er ontstond een neiging meer met elkaar te delen en voor elkaar te zorgen. De situatie werd als veiliger ervaren omdat er meer verbondenheid was. Deze toename van gevoel van veiligheid en verbondenheid resulteerde in sterkere gevoelens van zelfvertrouwen en het geloof in groter persoonlijke mogelijkheden.

Coachbaarheid

Een van de grootste veranderingen bij de ruiters als gevolg van de samenwerking tussen instructeurs en haptotherapeuten was de toename van geduld bij elke student. Rijlessen vereisen herhaling, discipline en kalmte. In training gaat vaak wat mis, zeker als het gaat om de onderlinge afhankelijkheid van ruiter en paard. Dat vereist rust en vertrouwen. Zowel ruiters als instructeurs hebben minder druk ervaren om dingen te laten gebeuren binnen een zeker tijdsbestek. Ze namen beiden meer de tijd die nodig is om goed te presteren. Eerder durfden ze die tijd niet te nemen en zetten ze er beiden druk op om het als het ware af te dwingen. Daarnaast nam het plezier van beiden toe in de training en in de ontwikkelingen gedurende de driedaagse clinic. Tenslotte werd aangegeven dat er minder frustratie was ten aanzien van de kritiek. Zowel instructeurs als ruiters vonden het makkelijker elkaar aan te spreken op hun daden en dat maakte het voor de coaches makkelijker en voor de ruiters effectiever. Er was duidelijk minder angst voor kritiek en minder angst te falen.

Progressie in rijden

Het is duidelijk dat ruitersport uniek is in de sportwereld vanwege het contact tussen mens en dier. De enige manier waarop communicatie mogelijk is tussen paard en mens is fysiek contact. In dit zeer directe contact blijft niets ongemerkt. Een paard is zo sensitief dat het een vlieg op zijn rug kan voelen landen. Om die reden is het van het grootste belang dat een paard zich ontspannen en goed voelt als het wordt
bereden door de ruiter. Een goedlopende wederkerige communicatie kan alleen plaatsvinden als het paard zich veilig, vrij en vertrouwd voelt. Elke onnodige spanning van de ruiter heeft invloed op deze communicatie. Om het paard te voelen en om op de juiste wijze te reageren op het paard moet een ruiter zodanig op het paard zitten dat hij het paard niet fysiek hindert zodat hij zelf ook de signalen van het
paard kan waarnemen. Gespannen spieren en krampachtigheid van de ruiter beperkt de mogelijkheid dit te voelen. De kalmte en de precisie die alle ruiters ervaarden als gevolg van de haptotherapie en de driedaagse clinics was enorm merkbaar, zowel voor ruiters als voor trainers.

Conclusie

Middels de subjectieve beoordeling van trainers, coaches, deelnemers en haptotherapeuten kan voorzichtig geconcludeerd worden dat de samenwerking tussen haptotherapeuten en instructeurs heeft geleid tot prestatieverbetering bij alle deelnemers aan de clinics. Er zijn aanzetten geweest tot zelfbewustzijn, inzicht in patronen van omgaan met emoties en gevoelens en de implicaties van afgesloten zijn of zich openstellen voor eigen gevoelens, maar ook voor de invloeden van buitenaf. Alle deelnemers hebben ervaren dat verbinding maken met het eigen gevoel en verbinding maken onderling kan leiden tot veiligheid en vertrouwen en dat dat kan leiden tot grotere mentale en fysieke veerkracht.
Uiteraard is er meer nodig om een zelfbewust, autonoom, authentiek en zelfzeker persoon te worden. Dat is een proces van langere tijd, zeker als het gaat om presteren onder druk. In deze clinic is echter duidelijk geworden dat meer openheid naar eigen gevoelsleven kan leiden tot meer vertrouwen, hetgeen bij deze twee groepen heeft geleid tot grotere coachbaarheid en hogere frustratietolerantie.

Resultaat na zes weken

Zes weken na beëindigen van de clinics bleek dit resultaat bij navraag bij de meeste deelnemers nog steeds aanwezig. In alle gevallen is er door ruiters onderling en in coachgesprekken nog verder op ingegaan. Instructeurs en trainers zijn evenals de betrokken haptotherapeuten van mening dat er meer ervaring opgedaan dient te worden in een samenwerking tussen coaches en haptotherapeuten om sporters de gelegenheid te bieden te groeien als mens en als sporter, waardoor de prestaties kunnen verbeteren.

Hier kun je meer lezen over haptotherapie

Bron: Dressuur/Expertisegroep Haptotherapie

hrlijn

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe jouw reactie gegevens worden verwerkt.